aberracja (aberration) - wada odwzorowania (obrazu) przez układy optyczne lub elektronowe, polegająca na nieostrości, zniekształceniu lub zabarwieniu obrazu
absorpcja akustyczna (acoustic absorption) - pochłanianie energii drgań akustycznych przez środek z częściową zamianą jej na energię cieplną
absorbcja dielektryczna (dielectric absorption) - pochłanianie energii zmiennego pola elektrycznego przez dielektryki; miarą absorbcji dielektrycznej są straty dielektryczne
absorpcja fal (absorption of waves) - pochłanianie energii fal elektromagnetycznych, promieniowania korpuskularnego lub drgań sprężystych przez rozmaite układy materialne
adres (address) - symbol lub numer identyfikujący rejestr, komórkę pamięci lub urządzenie, gdzie są zapisane dane lub rozkazy
akcelerator (accelerator) - urządzenie do nadawania cząstkom naładowanym wielkich energii
akcja laserowa (stimulation of a laser) - laserowanie, wzmacnianie lub generacja spójnego promieniowania elektromagnetycznego w zakresie od ultrafioletu do dalekiej podczerwieni przy wykorzystaniu zjawiska emisji wymuszonej
akumulator (accumulator) - urządzenie do magazynowania energii elektrycznej w postaci energii chemicznej; akumulator jest rodzajem odwracalnego ogniwa galwanicznego
akustyka (acoustics) - nauka o drganiach wProdowiskach sprężystych i o zjawiskach związanych z tymi drganiami
alfanumeryczny (alphanumeric) - literowo-cyfrowy
amper - jednostka podstawowa natężenia prądu elektrycznego w układzie SI
amperomierz (ammeter) - przyrząd do pomiaru natężenia prądu elektrycznego
amplituda impulsu (pulse amplitude) - wartość średnia danej wielkości fizycznej na wierzchołku impulsu z wyłączeniem ostrza impulsu, jeżeli czas jego tworzenia nie przekracza 10% czasu trwania impulsu
analiza obrazu (image analisis) - w telewizji, przekształcanie w ustalonej kolejnoPci rozkładu informacji optycznych, zawartych w obrazie nadawanym, na odpowiadające im sygnały elektryczne
bajt (byte) - umowna liczba bitów (najczęściej 8) przyjęta w organizacji komputerów cyfrowych jako podstawowa komórka pamięci
bariera potencjału (potential barrier) - pole elektryczne powstające na granicy dwóch obszarów, które przeciwdziała przemieszczaniu się nośników ładunków elektrycznych z jednego obszaru do drugiego, np. w złączu p-n
bateria słoneczna (solar battery) - ogniwo słoneczne - zespół fotoelementów do bezpośredniej przemiany energii promieniowania słonecznego w energię elektryczną
BCD 8421 - kod dwójkowo-dziesiętny polegający na przyporządkowaniu każdej cyfrze dziesiętnej określoną liczbę binarną. Koduje się po prostu każdą cyfrę oddzielnie, a nie całą liczbę dziesiętną. I tak:
Cyfra:
0 to 0000
1 to 0001
2 to 0010
3 to 0011
4 to 0100
5 to 0101
6 to 0110
7 to 0111
8 to 1000
9 to 1001
betatron (betatron) - odmiana akceleratora cyklicznego do przyspieszania elektronów
bioelektronika - dział elektroniki zajmujący się zastosowaniem aparatury elektronicznej w biologii
bit (bit) - jednostka ilości informacji, ilość informacji zawarta w wiadomości o występowaniu jednej z dwóch możliwości
bocznik (shunt) - obwód elektryczny lub magnetyczny dołączony równolegle do głównego obwodu lub przyrządu, np. w celu rozszerzenia zakresu pomiarowego amperomierza (przez bocznik przepływa część prądu tym większa, im mniejsza jest jego rezystancja)
brzęczyk (buzzer) - generator elektromagnetyczny prądu sygnalizacyjnego małej mocy o częstotliwości akustycznej
całkowanie impulsów (pulse integration) - kształtowanie impulsów za pomocą obwodu (całkującego), stanowiącego filtr dolnoprzepustowy i dającego na wyjściu sygnał zbliżony kształtem do przebiegu idealnego uzyskanego w wyniku matematycznego całkowania sygnału doprowadzonego na wejściu tego obwodu
centra luminescencji (luminescent centres) - obszary w krysztale zawierające jony lub atomy domieszki wraz z najbliższym otoczeniem decydujące oświeceniu luminoforów
cewka indukcyjna (induction coil, inductor) - dwójnik elektryczny, którego parametrem podstawowym jest indukcyjność
charakterystyka częstotliwościowa (frequency characteristic) - zależność dowolnego parametru (napięcia, prądu lub mocy) na wyjściu danego urządzenia do częstotliwości
charakterystyka napięciowo-prądowa (voltage-current characteristic) - zależność jaka istnieje między prądem a napięciem w danym przyrządzie lub elemencie obwodu elektrycznego
ciąg impulsów (pulse train) - zbiór kolejno po sobie następujących impulsów
cyklotron (cyclotron) - cykliczny akcelerator jonów
czas martwy (dead time) - przedział czasu po odpowiedzi układu elektronicznego na jeden sygnał lub zdarzenie, podczas którego układ nie jest zdolny do odpowiedzi na sygnał lub zdarzenie następne
czas narastania impulsu (pulse rise time) - czas, w ciągu którego dana wielkość fizyczna wzrasta w granicach stanowiących określone części amplitudy impulsu
czas opadania impulsu (pulse fall time) - czas, w ciągu którego dana wielkość fizyczna maleje w granicach stanowiących określone części amplitudy impulsu
częstościomierz (frequency meter) - miernik częstotliwości - przyrząd do pomiaru częstotliwości prądu elektrycznego wyskalowany w jednostkach częstotliwości mierzonego przebiegu
częstotliwość (frequency) - liczba zdarzeń lub cyklów zjawiska okresowego w jednostce czasu, odwrotność okresu
czoło fali (wave front) - powierzchnia falowa najbardziej odległa odźródła
czujnik generacyjny - czujnik, w którym wielkość nieelektryczna powoduje pojawienie się energii elektrycznej
dalekopis (teleprinter) - aparat telegraficzny z nadajnikiem klawiaturowym oraz odbiornikiem o zapisie drukowym
dalmierz laserowy - patrz kolidar
dalmierz radiolokacyjny (radar distance finder) - przyrząd do pomiaru odległości metodą radiolokacyjną
dalmierz radiowy nawigacyjny (distance measuring equipment) - przyrząd stosowany w lotnictwie do pomiaru odległości od samolotu do naziemnych punktów nawiązania
definicja obrazu - rozdzielczość obrazu
dekoder (decoder) - urządzenie do dekodowania (deszyfrowania) przesyłanej informacji
dekodowanie (decoding) - proces odwrotny do kodowania
demagnetyzator (demagnetizer) - urządzenie do usuwania magnetyzmu szczątkowego
detekcja (detection) - wykrywanie, np. dowolnych sygnałów elektrycznych
detektor (detector) - urządzenie przeznaczone do detekcji
diak (bilateral diode switch) - dwukierunkowy element wyzwalający, stanowiący antyrównoległe połączenie dwóch diod Shockley'a
dielektryk (dielectric) - materiałźle przewodzący prąd elektryczny i ulegający polaryzacji dielektrycznej
dioda (diode) - przyrząd dwuelektrodowy o niesymetrycznej charakterystyce prądowo - napięciowej,łatwo przepuszczający prąd elektryczny w jednym kierunku, a nie przepuszczający go wcale lub tylko w niewielkim stopniu w kierunku przciwnym
dioda elektroluminescencyjna (light-emitting diode - LED) - dioda świecąca - dioda złączowa, będąca źródłem promieniowania, wykorzystująca zjawisko emitowania fotonów przez niektóre kryształy w wyniku rekobinacji nośników ładunku
echo elektryczne (electrical echo) - zjawisko powtarzania się sygnału elektrycznego w pewnych odstępach czasu powodowane zwykle odbiciami
echo magnetyczne (spurious printing) - powstawanie niepożądanego sygnału podczas magnetycznego odczytywania dźwięku, spowodowane częściowym przeniesieniem stanu magnetycznego nośnika zapisu dźwięku na sąsiedni zwój
echo radiolokacyjne (radar echo) - echo elektryczne wykorzystywane w radiolokacji
ekran (screen) - osłona (przewodząca) przeznaczona do ochrony elementu, układu lub urządzenia od wpływu niepożądanych pól elektrycznych lub magnetycznych
ekranowanie (screening) - zabezpieczanie urządzeń elektrycznych za pomocą ekranów
ekspander (expander) - urządzenie do ekspansji sygnału
ekspansja sygnału (expansion) - rodzaj umyślnego przekształcenia sygnału, przy którym wzmocnienie sygnału zależy od wartości jego amplitudy a mianowicie jest większe dla sygnałów o większych amplitudach
elektroda (electrode) - element przewodzący, graniczący bezpośrednio z rozpatrywanymśrodowiskiem (np. elektrolitem, półprzewodnikiem, zjonizowanym gazem), przez który prąd elektryczny dopływa do tegośrodowiska (elektroda dodatnia, anoda) lub jest zeń odprowadzany (elektroda ujemna, katoda)
elektroluminescencja (electroluminescence) - luminescencja wzbudzona przez energię pola elektrycznego
elektromagnes (electromagnet) - magnes, który wymaga zasilania prądem elektrycznym do podtrzymania swojego zewnętrznego pola magnetycznego; składa się z magnetowodu i cewki
elektronik (electronic engineer) - specjalista w dziedzinie elektroniki
elektronika (electronics) - dziedzina nauki i techniki obejmująca badania i wykorzystanie zjawisk, w których podstawowe znaczenie ma dający się sterować ruch elektronów lub innych nośnikówładunku w próżni, gazach i ciałach stałych
elektronoluminescencja (cathodoluminescence) - luminescencja spowodowana przez bombardowanie danej substancji elektronami
elektronowolt (electron-volt) - eV - jednostka energii równa energii kinetycznej, jaką uzyskuje elektron po przejściu w próżni drogi między dwoma punktami, gdy różnica potencjałów między tymi punktami jest równa 1V
fala (wave) - zaburzenie pola fizycznego rozchodzące się ze skończoną prędkością i przenoszące energię
falomierz (wavemeter) - miernik częstotliwości lub długości fali wyskalowany w jednostkach długości fali mierzonego przebiegu
falownik (inverter) - przekształtnik prądu stałego w prąd przemienny
farad (farad) - jednostka pojemności elektrycznej w układzie SI, równa pojemności kondensatora, między elektrodami którego istnieje różnica potencjałów jeden wolt, gdy kondensator jest naładowany ilością elektryczności jeden kolumb
fazomierz (phase meter) - przyrząd do pomiaru przesunięcia fazowego między dwiema wielkościami elektrycznymi
fluorescencja (fluorescence) - luminescencja zanikająca w ciągu bardzo krótkiego czasu po usunięciu wywołującego ją czynnika
fonia (sound signals) - ogół sygnałów dźwiękowych przesyłanych oddzielnym torem od nadajnika do odbiornika; fonia stanowi uzupełnienie wizji
fotodioda (photodiode) - dioda (próżniowa, gazowana, półprzewodnikowa), w której na wartość prądu przez nią płynącego można wpływać przez zmianę natężenia promieniowania elektromagnetycznego padającego na określoną powierzchnię f
fotokomórka (photocell) - odbiornik promieniowania, w którymświatło wywołuje emisję fotoelektryczną z przeciwnej strony
fotoprzewodnik (photoconductor) - półprzewodnik lub dielektryk zmieniający swą przewodność elektryczną zależnie od liczby i energii pochłanianych fotonów
fotorezystor (photoresistor) - rezystor fotoelektryczny - opornik fotoelektryczny - fotoopornik - przyrząd półprzewodnikowy, którego rezystancja zależna jest od natężeniaświatła
fototranzystor (phototransistor) - przyrząd półprzewodnikowy umożliwiający jednoczesną modulację prądu za pomocą promieniowania i sygnałów elektrycznych: jego konstrukcja jest podobna do zwykłego tranzystora wzmacniającego z tym,że obudowa umożliwia oświetlenie odpowiedniego obszaru półprzewodnika
fototyrystor (photothyristor) - tyrystor, w którym zamiast sterowania prądowego za pomocą dodatkowej elektrody stosuje się sterowanie za pomocą promieniowania oświetlającego półprzewodnikowe złącze; stosowany jako przełącznik w zakresie małych prądów
galwanometr (galvanometer) - przyrząd pomiarowy do wykrywania i pomiarów małych prądów, napięć lub ładunku elektrycznego
galwanoskop (galvanoscope) - przyrząd do wykrywania prądu stałego w obwodzie oraz do wskazywania jego kierunku
generacja komputerów (computer generation) - faza rozwoju konstrukcji komputerów oraz właściwości ich organizacji logicznej; ze względu na stosowane elementy rozróżnia się: I generację (elementy lampowe), II generację (elementy półprzewodnikowe), III generację (układy scalone o wyższym stopniu integracji)
głośnik (loudspeaker) - przetwornik elektroakustyczny umożliwiający otrzymywanie przebiegów akustycznych z przebiegów elektrycznych i przeznaczony do promieniowania mocy akustycznej z przestrzeni
halo (halation) - występowanie jednego lub kilku pól pierścieniowych (na ekranie luminescencyjnym) otaczających plamkę i słabiej od niej świecących, wywołanych przez promienie świetlne wysyłane z plamki i odbite od obu powierzchni czoła lampy
hardware - ogólna nazwa dla maszyn i urządzeń do automatycznego przetwarzania danych, oraz ich części konstrukcyjnych (w odróżnieniu od oprogramowania)
herc, Hz (hertz) - jednostka częstotliwości w układzie SI; częstotliwość okresowego zjawiska, które powtarza się cyklicznie co sekundę
histereza dielektryczna (dielectric hysteresis) - zjawisko, wskutek którego polaryzacja dielektryka zależy nie tylko od wartości natężenia pola w danej chwili, lecz także od wartości poprzednich
hydrofon - głośnik podwodny
ignitor - elektroda zapłonowa
imitator sygnałów (radar targets simulator) - przyrząd elektroniczny wytwarzający cele imitowane, tzn. sztuczne sygnały elektryczne wytwarzane w celach szkoleniowych, kontrolnych
immitancja (immittance) - impedancja lub admitacja
impedancja (impedance) - opór zespolony - opór pozorny - przy przebiegach stałych - stosunek napięcia panującego na zaciskach dwójnika do natężenia prądu płynącego przez ten dwójnik; w tym przypadku impedancja jest liczbą rzeczywistą i jest nazywana rezystancją stałoprądową; w stanie ustalonym przy przebiegach sinusoidalnych o określonej pulsacji - stosunek wartości zespolonych (symbolicznych) napięcia do prądu w dwójniku; w tym przypadku impedancja jest liczbą zespoloną nazywaną też impedancją zespoloną i może być przedstawiona w postaci algebraicznej Z=R+jX, gdzie R - rezystancja (opór czynny, opór rzeczywisty), X - reaktancja,
j=(pierwiastek z -1) jednostka urojona
impuls elektryczny (pulse, impulse) - napięcie lub prąd różne od napięcia lub prądu stałego (poziomu odniesienia) w ciągu pewnego krótkiego okresu czasu i stałe w czasie pozostałym
indukcja dielektryczna (dielectric flux density, electric induction) - przesunięcie dielektryczne - wielkość wektorowa, charakteryzująca pole elektryczne wewnątrz dielektryka; wektor, który wśrodowisku izotropowym ma taki sam kierunek i zwrot jak natężenie pola elektrycznego, wartość bezwzględną zaś równą iloczynowi tego natężenia pola przez przenikalność elektryczną
indukcja elektromagnetyczna (electromagnetic induction) - powstawanie siły elektromotorycznej; w obwodzie zamkniętym przez zmianę przenikającego przez ten obwód strumienia magnetycznego lub w elemencie ruchomego obwodu magnetycznego przez przecinanie przez ten element strumienia magnetycznego
indukcja magnetyczna (magnetic induction) - wielkość wektorowa określająca pole magnetyczne w ośrodku; wektor, który w ośrodku izotropowym ma taki sam kierunek i zwrot, jak wektor natężenia pola magnetycznego, a wartość bezwzględną równą iloczynowi natężenia pola i przenikalności magnetycznej ośrodka
indukcyjność (inductance) - wielkość charakteryzująca oddziaływanie strumienia magnetycznego na przewodnik równa stosunkowi strumienia magnetycznego skojarzonego z danym uzwojeniem do prądu wywołanego przez ten strumień
inwerter (inverter) - układ elektroniczny zmieniający biegunowość lub fazę sygnału elektrycznego
iraser (iraser) - laser pracujący na częstotliwościach odpowiadających promieniowaniu podczerwonemu
izolator (insulator) - element lub układ, który elektrycznie izoluje, a równocześnie mechaniczniełączy części urządzenia elektrycznego
jon (ion) - atom (lub grupa atomów) obdarzony ładunkiem elektrycznym dodatnim lub ujemnym, mający niedobór lub nadmiar elektronów w swej powłoce walencyjnej
jonizacja (ionization) - zmiana stanu atomu lub cząsteczki polegająca na oderwaniu lub przyłączeniu jednego lub kilku elektronów
jonosfera (ionosphere) - warstwa atmosfery ziemskiej, w której występuje znaczna ilość swobodnych elektronów i jonów powstałych w wyniku jonizacji gazu atmosferycznego
kabel (cable) - zespół wzajemnie izolowanych przewodów elektrycznych zabezpieczonych od wpływów zewnętrznych warstwami ochronnymi; kabel dzieli się w zależności od przeznaczenia na: energetyczne, telekomunikacyjne; od konstrukcji: opancerzone, gołe, itp.; od miejsca instalowania: ziemne, morskie, itp.
kalkulator (calculator) - urządzenie do przetwarzania danych specjalnie do wykonywania działań arytmetycznych, wymagające interwencji człowieka - operatora w każdym etapie obliczeń
kelwin (kelvin) - jednostka miary temperatury termodynamicznej w układzie SI; 1/273,16 część temperatury punktu potrójnego wody
kod (code) - utworzony według określonych prawideł zbiór znaków, symboli lub sygnałów stosowany do reprezentacji danych
kolidar (colidar) - radarświetlny, w którymźródłem promieniowania jest laser impulsowy; kolidar może służyć dośledzenia z ziemi i namierzania statków kosmicznych, do pomiarów odległości między dwoma obiektami kosmicznymi, itp.
kolor (colour) - sumaryczne psychofizjologiczne wrażenie wzrokowe, uzyskiwane przy obserwacjiźródełświatła lub oświetlonych przedmiotów
kolor podstawowy (primary colour, primary) - kolor będący jednym z trzech kolorów tak wybranych,że dzięki ich zmieszaniu przez sumowanie w odpowiednich proporcjach można uzyskać dopasowanie do dowolnego innego koloru z wyjątkiem obu pozostałych kolorów
komórka pamięci (memory cell) - elementarna jednostka pamięci
komparator (comparator) - układ elektryczny do porównania sygnału wzorcowego z sygnałem badanym
kompensator (compensating voltmeter) - przyrząd do pomiaru metodą zerową, tzn. przez sprowadzenie do zera różnicy między wartością wielkości mierzonej a wartością znaną tej samej wielkości z nią porównywaną
kompresja (compression) - przekształcanie sygnału, przy którym wzmocnienie sygnału zależy od wartości jego amplitudy, a mianowicie jest większe dla sygnałów o mniejszej amplitudzie
komutacja (commutation) - przenoszenie się prądu między dwiema następczymi drogami wyładowania
kondensator (condenser) - układ dwóch lub więcej elektrod (okładzin) wykonanych z materiału przewodzącego, odizolowanych od siebie dielektrykiem; kondensator służy do gromadzeniaładunków elektrycznych równych co do wartości lecz o przeciwnych znakach
konduktancja (conductance) - przewodność czynna, przewodność rzeczywista - składowa rzeczywista admitancji
laser (laser) - przyrząd elektroniki kwantowej generujący lub wzmacniający spójną wiązkę promieniowania elektromagnetycznego z zakresu widma od nadfioletu do dalekiej podczerwieni, w którym wykorzystano zjawisko wzmocnienia promieniowania przez emisję wymuszoną w ośrodku czynnym po odwróceniu obsadzeń; moc promieniowania lasera zmienia się w bardzo szerokim zakresie w zależności od ośrodka czynnego, źródła promieniującego i rodzaju generacji impulsowej lub ciągłej
laser cieczowy (liquid laser) - laser z ośrodkiem czynnym w postaci cieczy; lasery cieczowe barwnikowe pozwalają na ciągłą zmianę długości fali w zakresie widzialnym i podczerwieni
laser czteropoziomowy (four-level laser) - laser, w którym odwrócenie obsadzeń uzyskuje się między poziomami wzbudzonymi, z których energia niższego różni się od energii stanu podstawowego o wartość większą od kT (k - stała Boltzmana, T - temperatura bezwzględna)
laser gazowy (gas laser) - laser, w którym ośrodkiem czynnym jest gaz, para lub ich mieszanina; dla pobudzenia (pompowania) wywołuje się w gazie wyładowania elektryczne
luminofor (luminophore, phosphor) - substancja stała wykorzystywana jakoźródło luminescencji
macierz pamięciowa - matryca pamięciowa
magnes (magnet) - ciało nadające wypadkowy moment magnetyczny różny od zera, wytwarzający w otaczającej go przestrzeni pole magnetyczne
maser (maser) - przyrząd elektroniki kwantowej, generujący lub wzmacniający promieniowanie elektromagnetyczne o częstotliwościach odpowiadających zakresowi mikrofalowemu, działający na zasadzie zjawiska wymuszonej emisji promieniowania w ośrodku czynnym; zasadniczymi elementami masera są: ośrodek czynny, rezonator lub linia opóźniająca, układ pompujący lub separator
megafon (megaphone) - tuba elektroakustyczna - przenośny zespół elektroakustyczny nadawczy złożony z mikrofonu i głośnika tubowego umieszczonych w jednej obudowie oraz ze wzmacniacza zasilanego z sieci lub baterii
membrana (membrane) - układ mechaniczny o określonym kształcie i sposobie zamocowania na obrzeżu, przeznaczony do przetwarzania drgań mechanicznych w drgania akustyczne lub odwrotnie
miernik (meter, measuring instrument) - przyrząd pomiarowy, w którym miarę wielkości określa jedno wskazanie ustalone, np. przez położenie wskazówki względem podziałki
miernik cyfrowy (digital counter) - miernik bezpośrednio dający wskazania cyfrowe
migotanie obrazu (flickering of picture) - niepożądane rytmiczne zmianyśredniej wartości luminancji obrazu zachodzące z taką częstotliwością iż są dostrzegalne wzrokiem
mikrofale (microwaves) - fale elektromagnetyczne o długości mniejszej niż 1m, którym odpowiadają częstotliwości większe niż 300MHz
mikrofon (microphone) - przetwornik elektroakustyczny umożliwiający przetwarzanie przebiegów akustycznych w przebiegi elektryczne
mikroskop elektronowy (electron microscope) - mikroskop, w którym rolę czynnika oświetlającego preparat obserwowany i tworzącego obraz powiększony spełnia strumień elektronów
miniaturyzacja (miniaturization) - kierunek rozwoju elektroniki, zmierzający do zmniejszenia rozmiaru i ciężaru sprzętu elektronicznego
moc elektryczna (electric power) - pochodna energii elektrycznej względem czasu
modulacja (modulation) - w odniesieniu do przekształcenia sygnału na sygnał - kodowanie, w wyniku którego pewna cecha jednego przebiegu (nośnego) zmienia się wg wartości chwilowej innego przebiegu (modulującego)
nadajnik (transmitter, sender) - część układu telekomunikacyjnego lub telemechanicznego, która zamienia doprowadzone do niej informacje na sygnały o postaci najdogodniejszej do dalszego przekazania do odbiornika
nadprzewodnictwo (superconductivity) - zjawisko raptownego zaniku rezystancji w niektórych ciałach przy oziębianiu ich poniżej tzw. temperatury przeskoku (bliskiej zera bezwzględnego)
nadprzewodnik (superconductor) - ciało (metal, stop lub związek międzymetaliczny), które po oziębieniu poniżej temperatury przeskoku przechodzi w stan nadprzewodnictwa
napięcie elektryczne (voltage) - różnica potencjałów - całka liniowa natężenia pola elektrycznego wzdłuż danej drogi od jednego do innego punktu w polu elektrycznym
neutron (neutron) - ciężka cząstka elementarna wchodząca w skład jądra atomu pozbawionaładunku elektrycznego, o masie nieco większej niż masa protonu
nieprzewodnik (non-conductor) - ciało nie przewodzące prądu elektrycznego
noktowizor - przyrząd elektroniczny umożliwiający widzenie obiektów w ciemności; składa się zeźródła promieniowania podczerwonego (oświetlającego teren) oraz detektora odbitego promieniowania i przetwornika elektronooptycznego, który przetwarza odbite niewidzialne promieniowanie w obraz widzialny dla oka obserwatora
nośnik danych (data medium) - materiał, w którym lub na którym określona zmienna wielkość fizyczna może reprezentować dane
nośnik dźwięku (recording medium) - materiał, w którym w procesie zapisywania lub kopiowania dźwięku zostają wytworzone przestrzenne zmiany właściwości fizycznych (mechanicznych, optycznych, magnetycznych lub innych) odpowiadające przebiegom akustycznym
obciążalność wejściowa (fan in) - zwielokrotnienie wejściowe
obciążalność wyjściowa (fan out) - zwielokrotnienie wyjściowe
obciążenie (load) - moc (rzeczywista lub pozorna) pochłaniana przez odbiornik, wydatkowana przezźródło energii
obraz kontrolny (test pattern) - obraz testowy - obraz karty kontrolnej - obraz transmitowany przez stację telewizyjną, np. przed rozpoczęciem normalnego programu w celu umożliwienia odpowiedniego ustawienia organów regulacyjnych odbiornika oraz przeznaczony do kontroli i oceny szeregu parametrów obrazu
obwód elektryczny (electric circuit) - zespół połączonych elektrycznie elementów tworzących zamkniętą drogę dla prądu elektrycznego
odsprzężenie (decoupling, uncoupling) - usunięcie sprzężenia
odtwarzanie dźwięku (sound reproducing) - przetwarzanie przestrzennych zmian właściwości fizycznych (mechanicznych, magnetycznych, optycznych lub innych) nośnika dźwięku na odpowiadające im przebiegi akustyczne
odtwarzanie obrazów (video reproducing) - przetwarzanie zmian właściwości nośnika zapisu na odpowiadające im obrazy
ogniwo elektryczne (primary cell) -źródło stałego prądu elektrycznego, w którym energia elektryczna powstaje kosztem energii reakcji chemicznej lub promieniowania elektromagnetycznego
okres (period) - najmniejszy przedział czasu, po którym powtarza się ten sam stan zjawiska okresowego
om (ohm) - jednostka (pochodna) oporu elektrycznego (rezystancji, reaktancji i impedancji) w układzie SI równa oporowi elektrycznemu między powierzchniami ekwipotencjalnymi przewodu jednorodnego prostoliniowego, gdy niezmienne napięcie elektryczne 1V (wolt) występujące między tymi powierzchniami wywołuje w tym przewodzie prąd elektryczny 1A (amper)
omomierz (ohmmeter) - przyrząd do bezpośredniego pomiaru rezystancji
opornik (resistor) - rezystor; element, dla którego podstawowym parametrem jest rezystancja
optoelektronika (optoelectronics) - dział elektroniki zajmujący się wzajemnym oddziaływaniem energii promieniowania i energii elektrycznej oraz wyzyskiwaniem tego oddziaływania przy konstruowaniu przyrządów przetwarzających energię świetlną na elektryczną, np. fotodiody, fototranzystory, energię elektryczną na świetlną, np. diody elektroluminescencyjne (świecące), ekrany elektroluminescencyjne
pamięć (storage, store, memory) - układ zdolny do przechowywania informacji
pasmo częstotliwości (frequency band) - zbiór częstotliwości zawartych między dwiema wartościami granicznymi
pentatron (pentatron) - podwójna dioda o wspólnej katodzie
piezoelektryk (piezoelectric) - materiał, który wykazuje własności piezoelektryczne, tzn., na powierzchni którego indukują sięładunki elektryczne pod wpływem nacisku, czy mechanicznego odkształcenia i odwrotnie, odkształca się lub drga, jeśli zostanie do niego doprowadzone napięcie stałe lub zmienne
plazma (plasma) - silnie zjonizowany gaz, w którym koncentracja elektronów i dodatnich jonów są w przybliżeniu równe
pole akustyczne (acoustic field) - obszar przestrzeni, w którym istnieją drgania akustyczne
pole elektromagnetyczne (electromagnetic field) - związane ze sobą zmienne pola elektryczne i magnetyczne
pole elektryczne (electric field) - obszar, w którym istnieje stan elektryczny przejawiający się siła działającą naładunek elektryczny
pole magnetyczne (magnetic field) - obszar, w którym istnieje stan magnetyczny przejawiający się siłą działającą na dipol magnetyczny lub ruchomyładunek umieszczony w tym obszarze
potencjometr (potentiometer-type resistor) - rezystor obrotowy; rezystor, w którym część oporowa rozłożona jest na obwodzie koła, a odpowiednio ukształtowany styk ruchomy (ślizgacz)ślizga się po niej, dając między jej końcówkami i końcówką styku ciągłą zmianę rezystancji w określonych granicach kąta obrotu
powłoka elektronowa (electronic shell) - zbiór elektronów atomowych o tej samej głównej liczbie kwantowej n, krążących wokół jądra na równejśredniej odległości od niego
półprzewodnik (semiconductor) - materiał o właściwościach elektrycznych pośrednich między przewodnikiem a dielektrykiem
prawo Faradaya (Faraday law) - podstawowe prawo indukcji elektromagnetycznej, zgodnie z którym siła elektromotoryczna indukowana w obwodzie zamkniętym jest proporcjonalna do pochodnej strumienia magnetycznego przenikającego przez ten obwód względem czasu; kierunek siły elektromotorycznej wynika z prawa Lenza
prawo Lenza (Lenz's law) - prawo, zgodnie z którym indukowana siła elektromotoryczna, w obwodzie zamkniętym umieszczonym w zmiennym polu magnetycznym, dąży do wywołania prądu o takim kierunku, aby przeciwdziałał wywołującej go przyczynie
q-metr - miernik dobroci, przyrząd do pomiaru parametrów elementów reaktancyjnych (przede wszystkim współczynnika dobroci), takich jak np. cewki i kondensatory
radioelektronika - dział elektroniki, dotyczący wykorzystania przyrządów elektronowych w radioelektryce
radiofonia (radio broadcasting) - przekazywanie programów dźwiękowych do aparatów odbiorczych abonentów radiofonicznych
radiokompas (radio compass) - namiernik radiowy pokładowy przeznaczony do samoczynnego wskazywania kierunku, w którym leży odbierana stacja nadawcza
reaktancja (reactance) - opór bierny - część urojona impedancji zespolonej
rezonans (resonance) - zjawisko zachodzące w układach drgających, polegające na szybkim wzroście amplitudy drgań układu, gdy częstotliwość wewnętrznych drgań wymuszających jest równa lub bliska częstotliwości drgań własnych układu
rezystancja (resistance) - opór czynny - część rzeczywista impedancji zespolonej
rezystor (resistor) - opornik - element, dla którego podstawowym parametrem jest rezystancja
rozdzielczość obrazu (definition of picture) - definicja obrazu; liczba elementów zarejestrowanych na powierzchni obrazu telewizyjnego
rozmycie obrazu (image blurring) - zmniejszenie rozdzielczości obrazu telewizyjnego
rozpraszanie domieszkowe (impurity scattering) - rozpraszanie nośników ładunku spowodowane ich oddziaływaniem ze zjonizowanymi akceptorami lub donorami
samowzbudzenie (self-excitation) - samoczynne wzbudzenie drgań, które może wystąpić w układach zawierających obwód drgań i element wzmacniający przy istnieniu w układzie dodatniego sprzężenia zwrotnego przekraczającego punkt krytyczny
selektor (selector) - układ umożliwiający wydzielenie spośród doprowadzonych sygnałów tych, których amplituda lub częstotliwość mieszczą się w określonym przedziale
sensystor (sensistor) - czuły na temperaturę rezystor o dodatnim współczynniku temperaturowym
serwomechanizm (servo-mechanism) - układ elektryczny regulacji nadążnej przeznaczony do obracania lub przesuwania elementów sterowanych wżądane położenie
słuchawka (earphone) - przetwornik przetwarzający przebiegi elektryczne w przebiegi akustyczne, w obudowie umożliwiającej ich przekazywanie bezpośrednio do narządów słuchu poprzez przewody słuchowe uszu
sprzężenie (coupling) - oddziaływanie pomiędzy częściami układu lub systemu
stabilizator napięcia (voltage stabilizer) - urządzenie, w którym znaczna zmiana napięcia na wejściu wywołuje nieznaczną tylko zmianę tych wielkości na wyjściu; stabilizatory włączane międzyźródłem zasilającym a odbiornikiem mają na celu utrzymywanie stałości parametrów w obwodzie odbiornika
stała czasowa (time constant) - wielkość charakteryzująca szybkość zmian przebiegów przejściowych układu, mająca wymiar czasu
sterownik (controller) - organ formujący sygnały w otwartym układzie sterowania
styk (contact) - część toru prądowego przeznaczona do tego, abyłącznie z inną częścią tego toru (również stykiem) umożliwić przepływ prądu
sygnał (signal) - przebieg czasowy wielkości fizycznej wykorzystany do przekazania informacji
symulator (simulator) - model badanego obiektu (zrealizowany np. w komputerze) odzwierciedlający jego właściwości oraz efekty zmian zachodzących w nim lub w jego otoczeniu
synchronizacja (synchronization) - doprowadzenie dwóch lub więcej przebiegów zjawisk okresowych do zgodności
synteza obrazu (scanning in reception) - przekształcanie sygnałów elektrycznych uzyskiwanych w wyniku analizy obrazu nadawanego na widzialny obraz stanowiący reprodukcję tego obrazu
tablica kontrolna - obraz kontrolny
teknetron (tecnetron) - tranzystor unipolarny ze złączem p-n o symetrii osiowej
teledator (data transmission unit) - aparat końcowy (nadawczo-odbiorczy) przy transmisji danych
teleelektronika - dział elektroniki dotyczący wykorzystania elektroniki w telekomunikacji
telekomunikacja (telecommunication) - dział techniki dotyczący przekazywania informacji na odległość za pośrednictwem sygnałów elektrycznych
telewizor - odbiornik telewizyjny
termistor (thermistor, thermal resistor) - rezystor półprzewodnikowy o szczególnie dużym współczynniku temperaturowym rezystancji; termistory używane są do stabilizacji napięcia (jako elementy kompensujące) do dokładnego pomiaru temperatury, do pomiaru mocy (np. mikrofal) itp.
tesla (tesla) - jednostka indukcji magnetycznej w układzie SI
transformator (transformer) - urządzenie do przekazywania energii elektrycznej w określonym zakresie częstotliwości składające się co najmniej z dwóch sprzężonych indukcyjnie zwojnic (pierwotnej i wtórnej)
tranzystor (transistor) - przyrząd półprzewodnikowy o trzech lub więcej zaciskach zdolny do wzmacniania mocy sygnałów elektrycznych
tyrystor (thyristor) - sterowany przyrząd półprzewodnikowy czterowarstwowy o właściwościach zaworowych
układ adaptacyjny (adaptive system) - układ sterownia, w którym sposób działania części sterującej zmienia się samoczynnie w zależności od warunków pracy
układ akustyczny (acoustical system) - obszarśrodowiska sprężystego, ograniczony lub nieograniczony, w którym mogą powstać drgania akustyczne wskutek działania ciśnienia akustycznego
układ bramkujący - bramka elektroniczna
układ elektroniczny (electronic system) - układ, którego działanie oparte jest na wykorzystaniu przyrządów elektronowych, realizujący określoną funkcję
uziemienie (earth) - połączenie urządzenia elektrycznego z ziemią za pomocą uziomu
uziom (earth electrode) - element przewodowy stykający się dostatecznie dużą powierzchnią bezpośrednio z glebą
uzwojenie (winding) - zespół zwojnic tworzących w przyrządzie elektrycznym lub w maszynie elektrycznej ten sam obwód elektryczny
wariak (variac) - autotransformator, w którym napięcie wyjściowe można zmieniać płynnie, np. przez przesuwanie styku po zwojach
wat (W) (watt) - jednostka główna mocy elektrycznej czynnej w układzie SI; moc, przy której praca wykonana w czasie jednej sekundy jest równa jednemu dżulowi
watomierz (wattmeter) - przyrząd do pomiaru mocy czynnej prądu elektrycznego w watach; watomierz, tak jak waromierz jest przyrządem o dwóch obwodach: napięciowym włączonym równolegle do odbiornika energii i prądowym połączonym szeregowo z odbiornikiem
wideofon (picture fone) - urządzenie będące połączeniem aparatu telefonicznego, kamery i odbiornika telewizyjnego; umożliwia wzajemne widzenie się osób rozmawiających
wizja (video signals) - ogół sygnałów wizyjnych przesyłanych od nadajnika do odbiornika
wolt (V) (volt) - jednostka napięcia elektrycznego w układzie SI
woltomierz (voltmeter) - miernik napięcia; woltomierze o zakresie pomiarowym do 1V nazywane są miliwoltomierzami, zaś w zakresie powyżej 1kV - kilowoltomierzami
wymuszenie - celowe oddziaływanie zewnętrzne na układ (system) lub jego część, które wywołuje zmianę stanu układu (systemu) lub jego części
wzmacniacz (amplifier) - urządzenie wzmacniające sygnał elektryczny kosztem energiiźródła zasilania
zacisk (terminal, lead) - wyprowadzenie przyrządu półprzewodnikowego - określony punkt przyłączenia przyrządu osiągalny zewnętrznie i przystosowany do lutowania lub zgrzewania
zakłócenia (interference) - niepożądane przebiegi występujące jednocześnie z przebiegiem użytecznym (sygnałem) pochodzące zeźródeł innych niż sygnał
zakres częstotliwości (frequency range) - przedział w widmie częstotliwości radiowych charakteryzujący się podobnymi warunkami propagacji fal w całym tym zakresie lub zastosowaniem dla określonej służby lub służb radiokomunikacyjnych
zasilacz (feeder cable) - urządzenie służące do przekształcania napięcia zasilającego (przemiennego lub stałego) na napięcie (albo napięcia) stałe lub przemienne o innych parametrach
zwarcie (short-circuit, shorting) - nagłe zmniejszenie rezystancji obwodu elektrycznego do minimalnej wartości, powstające wskutek przypadkowego połączenia się przewodów obwodu
|